Da li ste se nekad pitali zašto vam nos procuri kad ste na hladnoći? Ova pojava je prilično česta, povremeno se u ovakvoj situaciji nađe između 50 i 90 odsto ljudi. Dovoljno je česta da ima čak i stručno ime: “rinitis izazvan hladnoćom” ili “skijaški nos”, a naročito su joj sklone osobe koje pate od astme ili ekcema.

Niske temperature aktiviraju prirodan mehanizam čija je svrha da zagrije i ovlaži vazduh koji udišemo prije nego što on dospije do pluća, da ne bi došlo do iritacije ćelija, objašnjava dr Dejvid King, profesor na Univerzitetu u Kvinslendu.

“Kada dišemo na nos, a spoljašnja temperatura je ispod nule, vazduh je na izlazu iz nosnog kanala, na “putu ka plućima, najčešće dostigao temperaturu od 26, ponekad i čitavih 30 stepeni“, objašnjava King.

“Vlažnost je u tom trenutku već oko 100 odsto, bez obzira na to koliko je hladan vazduh koji udišemo. To nam pokazuje koliko nam nos efikasno osigurava da vazduh koji udišemo u plića dospijeva topao i vlažan.”

Kako?

Hladan, suv vazduh stimuliše nervne završetke u nosu koji šalju poruku do mozga. Mozak na tu poruku reaguje tako što pojačava cirkulaciju u nosu, a prošireni sitni krvni sudovi onda zagrijavaju vazduh koji prolazi preko njih na putu ka plućima, prenosi “Dejli mejl”.

Ovo je, takođe, i “okidač” koji izaziva pojačano lučenje sekreta iz žlijezda koje se nalaze u sluzokoži nosa, da bi se obezbijedilo da vazduh koji udišemo bude vlažan kad stigne do pluća.

Procjenjuje se da dnevno na ovaj način može da se izgubi i čitavih 300 do 400 mililitara tečnosti.

Gubitak toplote i vode su tijesno povezani, zagravanje vazduha u nosnim šupljinama znači da one same postaju nešto hladnije od ostatka tijela, dok u isto vrijeme tečnost isparava da bi vazduh postao vlažniji. To isparavanje vode, koje zahtijeva višu temperaturu takođe toplotu izvlači iz nosa, čineći ga hladnijim…

Kao odgovor na to, cirkulacija se dodatno pojačava, pošto je naše tijelo svjesno prioriteta – važnije je, naime, da vazduh do pluća stigne zagrijan nego da se spreči gubitak toplote preko nosa.

Naime, generalno, prirodan odgovor tijela na hladnoću je suprotan ovome što se dešava u nosu, cirkulacija se usporava, krv se s površine povlači ka unutrašnjosti, u dublje krvne sudove, ne bi li se smanjio gubitak toplote preko kože.

Dakle, organizmu nije lako da izbalansira ove procese, tako da se uvjek održi idealna ravnoteža gubitka toplote i vlažnosti preko nosa.

Kad se ta ravnoteža malčice poremeti, višak tečnosti, onaj koji se ne iskoristi za ovlaživanje vazduha na putu ka plućima će – iscuriti.

“Tretman” je krajnje jednostavan. Treba samo da imate maramice pri ruci.

Related Post

Ostavi komentar